وزارت امور اقتصاد و دارایی
صفحه خانه
تماس با ما
English

آشنایی اجمالی با استان قم

استان قم با مساحت 11238 کیلومتر مربع در مرکز ایران واقع شده است. این استان شامل 6 شهر، جعفریه، دستجرد، سلفچگان، قم، قنوات و کهک می‌باشد و دارای 330 روستا است. در سال 1390 کل جمعیت استان 1151672 نفر بوده است و شامل 305763 خانوار شهری با جمعیت 1095871 و 15378 خانوار روستایی با جمعیت 55801 بوده است.
استان قم ازجمعیت شهرنشینی قابل توجهی برخور دار است و بخش خدمات و پس از آن صنعت، قسمت عمده اقتصاد استان را شامل می­شود.با توجه به‌جمعیت استان و وجود مراکز دانشگاهی و فنی، این استان از نیروی کار ساده و نیروی کار متخصص قابل توجهی برخوردار است.
این استان دومین استان زیارتی کشور به علت وجود حرم مطهر حضرت معصومه (س) و مسجد مقدس جمکران می‌باشد. بنابراین می­توان از این پتانسیل بزرگ در حفظ، جلب و جذب سرمایه استفاده نموده و شرایط به گونه‌ای شود که سفرهای زیارتی به استان منجر به سفرهای تفریحی زیارتی و اقامت بیشتر مسافران شود و این موضوع فرصت‌های شغلی فراوانی را برای جوانان استان جهت کسب و کار و فعالیت‌های کارآفرینان ایجاد می‌کند.
 به دلیل قرار گرفتن استان قم در مرکز ایران و دسترسی به شاهراه­های ارتباطی و همچنین احداث بندرخشک در منطقه ویژه اقتصادی سلفچگان هزینه حمل و نقل‌و توزیع برای تولیدکنندگان در این استان کاهش می­یابد. وجود شهرک‌های صنعتی از جمله شهرک صنعتی شکوهیه و شهرک صنعتی سلفچگان مزیتی دیگر برای تاسیس بنگاه تولیدی در این استان به شمار می­رود. در زمینه صادرات نیز این استان از سابقه تجارت با کشورهای امارات، عراق، فرانسه، چین، قطر و... برخوردار بوده است.
از تولیدات محصولات دامی و همچنین وجود منطقه دامشهر و محصولات کشاورزی از جمله پسته، گندم، جو، زیتون، هلو، آلبالو و گیاهان دارویی در استان می‌توان در توسعه صنایع کشاورزی و ایجاد ارزش افزوده هر چه بیشتر و در نتیجه فرصت‌های شغلی بیشتر استفاده نمود.
با وجود شرایط کویری و به همت کارآفرینان این استان، محصولاتی همچون خاویار و پسته در این استان تولید می­شود که اولین بنگاه تولیدکننده و صادرکننده خاویار در ایران از این استان بوده است.
استان قم دومین قطب انتشارات کشور و مرکز اصلی انتشار کتاب های علوم دینی می‌باشد و بنابراین از این مزیت نیز در سیاست­های استان و توسعه صنایع بالا دستی و پایین دستی می توان استفاده نمود.
در سال 1392 سرمایه‌گذاری در استان رشد قابل توجهی داشته است. سرمایه‌گذاری خارجی با افزایش 75 درصدی مواجه بوده و سرمایه‌گذاری داخلی در استان افزایش چشمگیر 216 درصدی را تجربه نموده است و به 35360 میلیارد ریال رسیده است.
با توجه به آخرین اطلاعات سالانه آماری، ارزش کل صادرات از گمرکات استان در سال 92 معادل 212,283هزار دلار بوده است. همچنین ارزش کل واردات در سال 92 معادل 534,845هزار دلاربوده است که این ارزش به طور قابل توجهی از میزان صادرات از گمرکات استان بیشتر بوده است.
 گرانول‌حجم قابل توجهی از محصولات صادراتی را از نظر وزن به خود اختصاص داده با 34,000 تن در سال 1392 و خودروسواری حجم عمده ارز برای واردات‌را به مبلغ 310,379 هزار دلار به خود اختصاص داده است.
بانک های دولتی و دولتی خصوصی شده استان دارای 239 شعبه می‌باشند. به‌علاوه تعداد 381 خودپرداز و 19,876 پایانه فروش در سراسر استان وجود دارد. در پایان اسفند 1392 مجموع منابع بانک­های دولتی و دولتی خصوصی شده استان 48,294,891 و مصارف آنها 49,343,445 میلیون ریال بوده است.
در مجموع، در سال 1392 نسبت مصارف کل بانک‌های نامبرده به منابع آنها 102 درصد بوده است. در پایان سال 92 مانده سپرده‌ها 36 درصد نسبت به سال قبل رشد داشته و مانده تسهیلات داده شده 40 درصد رشد داشته است. می­توان بخشی از این رشد سپرده را خارج شدن نقدینگی از بازارهایی چون طلا، ارز وبورس از اواسط سال 92 و جذاب نبودن این بازارها به اندازه سال 91 دانست. همچنین افزایش نرخ سودهای بانکی دلیل دیگری برای این افزایش در سپرده گذاری‌ها می‌باشد.
بیمه‌های دولتی و دولتی خصوصی شده استان دارای 6 شعبه و 165 نمایندگی می­باشند. در سال 1392 تعداد بیمه نامه­های صادر شده 332,395 و تعدادخسارت­های پرداختی نیز 50,462 عدد بوده است. به علاوه، در این سال مجموع حق بیمه دریافتی به مبلغ 1,232,584 میلیون ریال بوده که از مجموع میزانخسارت­های پرداختی حدود 5 درصد بیشتر بوده است.
در سال 1392 شاخص قیمت سهام در ایران از رشد چشمگیر 108 درصدی نسبت به سال 1391 برخوردار بوده است و به 79015 واحد رسیده است.
 ارزش معاملات سهام در استان در این سال معادل 6,725 میلیارد ریال بوده است که رشدی معادل 186 درصد را نسبت به سال قبل دارا بوده است. تعداد کدمعاملاتی جدید و سهام مورد معامله در استان با افزایش شاخص سهم همراهی کرده و رشد های 150 و 170 درصدی را در سال 1392 نسبت به سال 1391 تجربه کرده‌اند.
عملکرد کلیه انواع درآمدهای تحقق یافته از جمله استانی، ملی و ... در استان قم در سال 1391 معادل 5,730میلیارد ریال و در سال 1392 معادل4,245 میلیارد ریال بوده است. در سال 1391 و 1392 عملکرد اعتبارات هزینه­ای و تملک دارایی‌های سرمایه­ای استانی و غیر استانی تحقق یافته در استان قم به‌ترتیب به میزان 5,496 و 7,221 میلیارد ریال بوده است.
عملکرد درآمدهای استانی قم در سال 1391 برابر با 2041 میلیارد ریال بوده که با رشد معادل 42 درصد به 2898 میلیارد ریال در سال 1392 رسیده است. بیشترین سهم از درآمدهای استانی قم در سال 1392 را «مالیات بر کالا و خدمات» دارا می باشد که با رشدی معادل 82 درصد از 484 میلیارد ریال در سال 1391 به 883 میلیارد ریال در سال 1392 رسیده است. در سال 1391 و 1392 عملکرد اعتبارات استانی قم اعم از هزینه‌ای و عمرانی، به ترتیب به میزان 881 و 1069 میلیارد ریال بوده است.